Thiếu máu do thiếu sắt: dấu hiệu nhận biết và bổ sung sắt đúng cách
Nội dung được tham vấn chuyên môn bởi Dược sĩ Cù Thái Phương Nga – Dược sĩ đại học, người phụ trách chuyên môn về dược tại Dược Phẩm Việt Nhật.
Thiếu máu do thiếu sắt là gì?
Sắt là thành phần của hemoglobin – chất giúp hồng cầu vận chuyển oxy. Khi cơ thể thiếu sắt kéo dài, lượng hemoglobin giảm, gây thiếu máu. Đây là dạng thiếu máu thường gặp nhất, đặc biệt ở phụ nữ và trẻ nhỏ.
Dấu hiệu thường gặp
- Mệt mỏi, uể oải, khó tập trung.
- Da, niêm mạc mắt, lòng bàn tay nhợt nhạt.
- Chóng mặt, hoa mắt khi đứng dậy; hụt hơi, tim đập nhanh khi gắng sức.
- Móng tay giòn, dễ gãy; tóc rụng nhiều.
- Trẻ nhỏ: biếng ăn, chậm tăng cân, kém tập trung.
Các dấu hiệu này không đặc hiệu. Cách duy nhất để biết chắc là xét nghiệm máu (công thức máu, ferritin) theo chỉ định của bác sĩ.
Ai dễ bị thiếu sắt?
- Phụ nữ có kinh nguyệt nhiều, phụ nữ mang thai và cho con bú.
- Trẻ đang tuổi lớn, trẻ sinh non.
- Người ăn chay, ăn ít thịt cá.
- Người bị mất máu kéo dài (trĩ, loét dạ dày…), người hiến máu thường xuyên.
Ăn uống thế nào để đủ sắt?
- Sắt từ thịt đỏ, gan, hải sản được hấp thu tốt hơn sắt từ thực vật (đậu, rau lá xanh đậm).
- Ăn kèm rau quả giàu vitamin C (cam, ổi, ớt chuông) giúp tăng hấp thu sắt.
- Trà, cà phê, sữa và thực phẩm giàu canxi làm giảm hấp thu sắt – nên dùng cách bữa ăn giàu sắt khoảng 2 giờ.
Dùng sản phẩm bổ sung sắt an toàn
- Chỉ bổ sung khi có nhu cầu thực sự (đã xác định thiếu sắt, hoặc theo khuyến nghị cho phụ nữ mang thai). Thừa sắt cũng có hại.
- Dùng đúng liều trên nhãn hoặc theo hướng dẫn của bác sĩ, dược sĩ; không tự ý dùng liều cao kéo dài.
- Tác dụng không mong muốn hay gặp: táo bón, buồn nôn, đau bụng, phân sẫm màu. Uống sau ăn có thể giúp giảm khó chịu.
- Uống cách thuốc kháng acid, canxi, một số kháng sinh ít nhất 2 giờ.
- Để xa tầm tay trẻ em: trẻ nuốt nhầm nhiều viên sắt có thể bị ngộ độc nguy hiểm.
Khi nào cần đi khám?
- Mệt mỏi, da xanh kéo dài không rõ nguyên nhân.
- Đi ngoài phân đen, nôn ra máu, kinh nguyệt ra quá nhiều.
- Khó thở, đau ngực, ngất xỉu.
Tham khảo sản phẩm tại danh mục Bổ sung sắt hoặc liên hệ dược sĩ qua Zalo/điện thoại 0329 819 900 để được tư vấn.